LOGO VNBET
NHỮNG ĐỀ NGHỊ


Nhân dịp lễ Phật Đản sắp đến, tôi đề nghị sau đây một vài tổ chức sinh hoạt để các Phật tử, các Hội Hữu, các đoàn thể Gia đình Phật tử tham dự, vừa kỷ niệm ngày Phật Đản, vừa có thể học hỏi nghiên cứu Phật Pháp và cũng để mua vui trong dịp ngày kỷ niệm độc nhất này của người Phật tử.
1. Các cuộc thảo luận về Phật Pháp
Ban tổ chức lựa một vài vấn đề để thảo luận : “Đạo Phật có phái yếm thế không?”; “Phật tử nên ăn chay hay không?”; “Đạo Phật có thể giải quyết những cuộc tranh chấp ở thế giới hiện đại không?”; “Đạo Phật có làm con người chán đời hèn yếu không?”. Có thể tùy tiện đặt thêm nhiều vấn đề khác, nhưng chọn thế nào cho có hai phái, một phái thuận, một phái nghịch. Rồi ban tổ chức tìm hoặc tự lựa chọn những ai nói về phe thuận, những ai nói về phe nghịch. Mọi người có quyền nói 10 phút hoặc ít hơn, có thể nhiều hơn nếu vấn đề khó biện giải. Trước hết mời người về phe thuận nói trước, rồi mời người phe nghịch, gián cách như vậy để có thể mỗi người được

* Trang 267 *
device

 trình bày ý kiến của mình và bác ý kiến của phe nghịch. Ban Tổ chức mời một ban Giám khảo gồm những người am hiểu Phật pháp để nghe những người trình bày ý kiến, cho điểm, rồi cuối cùng tuyên bố ai thắng và phát thưởng. Điều chú ý là trong thời kỳ biện luận, ban Giám khảo không có quyền phát biểu ý kiến của mình, chỉ nghe một cách vô tư. Đến khi tuyên bố, ban Giám khảo có thể cử một người trong ban trình bày quan điểm của mình và phê bình cuộc tranh luận chung. Điều chú ý là cuộc tranh luận có thể sôi nổi, vậy ban Giám khảo phải giữ hòa khí chung, không cho phép các diễn giả công kích cá nhân hoặc dùng những danh từ bất nhã. Lẽ dĩ nhiên ban Giám khảo phải gồm những vị am hiểu Phật pháp, vô tư công bình, có vậy cuộc tranh luận được nhiều hào hứng và vui vẻ. Trong khi tranh luận, mời công chúng dự xem. Sau đây là một vài lợi ích của những cuộc thảo luận này: Khuyến khích các Phật tử nghiên cứu kỹ về Phật pháp, tìm hiểu ý kiến của phe đối lập, tập trình bày ý kiến của mình, và công chúng nghe cuộc tranh luận cũng có thể học hỏi thêm nhiều.
2. Diễn các tích trong truyện tiền thân
Tìm những tích trong các truyện tiền thân (Jataka), trong sự tích Đức Phật, trong các tập Pháp cú thí dụ. Ví dụ lựa những tích về Đức Phật xưa thực hành các hạnh Ba-la-mật, như trì giới, bố thí, v.v... Có

* Trang 268 *
device

 thể tổ chức tại Hội Quán, tại một góc chùa, tại Niệm Phật Đường, tại nhà một tư gia, có thể trước cửa một tiệm tạp hóa. Điều chú ý là đừng tổ chức như một trường hát, có vé vào cửa và luyện tập như một rạp hát, vừa khó khăn, vừa hạn chế người vào coi và không thiết lợi ích. Cần lựa những tích giản dị, có thể diễn nội trong mười lăm phút, hay nửa giờ là dài hết sức, trang cảnh không gì khó khăn một tích như vậy trong mỗi buổi chiều hay buổi tối. Người Phật tử hay người đi dự lễ, trong một buổi chiều có thể đi dự từ cuộc diễn này đến cuộc diễn khác. Tôi lấy một ví dụ tôi là một người Phật tử, buổi sáng tôi đã lên chùa lễ Phật, tụng kinh, nghe giảng; đến chiều tối, tôi đi xem các Phật tử thắp đèn, diễn các tích Phật. Tôi đi từ cửa Thượng Tứ đến cửa Đông Ba phía ngoài phố. Tôi ra khỏi cửa Thượng Tứ, thì đầu cầu có diễn tích Đức Phật thành Đạo, tôi đứng xem độ 15 phút và được biết lúc Đức Phật thành Đạo như thế nào, chống với Ma Vương như thế nào, chỉ độ 10 phút thôi. Xong tôi đến đầu đường Thượng Tứ với đường Trần Hưng Đạo, tại đây có diễn tích Thái Tử Vessantara bố thí tiền của, con ngựa quý của vua cha, bị đày đi xa, bố thí cả vợ, cả hai con, v.v... và nhờ vậy tôi được hiểu hạnh bố thí của Đức Phật. Diễn chỉ độ 15 phút vừa hết tích, tôi đi đến đầu cầu Trường Tiền, tại đó diễn tuồng Angulimàla, tên tướng cướp giết người để chặt

* Trang 269 *
device

lấy ngón tay, muốn giết cả mẹ và sau được Đức Phật cải hóa. Mất thêm 15 phút nữa, tôi lại đi về phía chợ Đông Ba và tại đây có diễn tuồng Đức Phật thi hành hạnh Nhẫn nhục. Cứ vậy, tôi đi cho đến cửa thành Đông Ba, chỗ nào có diễn tích là tôi len lỏi vào xem, mỗi chỗ chỉ tốn độ 15 phút thôi, và trong buổi tối hôm đó, tôi có thể xem ít nhất được 10 tích tốn độ 2 giờ rưỡi đồng hồ, được biết nhiều tích Phật, biết thêm đạo lý Phật và được mua vui trong bầu không khí thanh tịnh và hữu ích của những ngày lễ Phật. Không phải chỉ một mình tôi được hưởng, hàng ngàn hàng vạn Phật tử đi dự hôm ấy cũng được hưởng như tôi, và ban tổ chức các buổi kịch nhỏ như vậy, không những mua vui cho một số ít khán giả, mà có thể cho một số rất đông khán giả đủ các tầng lớp. Hơn nữa, tổ chức như thế này, ngày Phật Đản tự nhiên trở ra tấp nập vui vẻ, dân chúng kéo nhau đi từng đoàn từ chỗ này qua chỗ khác, xem mệt thì ra uống nước, ăn kẹo, ăn bánh, không có gì gấp, vì khỏi sợ lo mất tuồng xem, chỗ nào cũng diễn đi diễn lại một tuồng thôi. Không những ở tỉnh thành, chính ở các khuôn Tịnh Độ, các chi Hội, các địa phương nhỏ đều có thể tổ chức như thế này được. Cách tổ chức này không những muavui cho các Phật tử, mà cũng giúp các Phật tử được biết nhiều về tích Phật, về lịch sử Đức Phật Thích Ca và biết một vài giáo lý chính của đạo

* Trang 270 *
device

Phật nữa. Một điều lợi thứ hai là Phật tử hay không Phật tử cũng đều có thể tham dự, lại các hạng không biết chữ cho nhiều cũng có thể hiểu được các tích diễn. Điểm chú ý là ban tổ chức trung ương cần phải khéo dàn xếp sắp đặt, đừng để tập trung các chỗ diễn lại một chỗ, và đừng để các chỗ diễn tuồng trùng nhau.
Tôi đã được dự các lễ Phật Đản ở Tích Lan và ở Ấn Độ, thấy các tổ chức của hai nơi này dùng nhiều về hai cách tổ chức trên, nên viết ra đây giới thiệu các Phật tử Việt Nam rõ. Mong các Ban Trị Sự các Tỉnh Hội, các Chi Hội, các Khuôn Tịnh Độ, các đoàn thể Gia đình Phật tử, các trường Phật học Bồ Đề, v.v... mới tổ chức tùy theo phương tiện khả năng tổ chức như lời đề nghị trên. Ngoài ra, có thể tổ chức thêm các cuộc rước Phật, các cuộc triển lãm Hội họa, các cuộc diễn giảng, nói truyền thanh. Với tất cả các sự tổ chức này, nhất định ngày Phật Đản của chúng ta sẽ là một cách náo nhiệt tưng bừng, đầy đạo vị, thanh tịnh hoan hỷ của những ngày lễ Phật.

 
Nalanda, ngày mồng 6 tháng 4 năm 1957.

* Trang 271 *
device

 
Đức Phật nhà đại giáo dục