LOGO VNBET
khai sơn chùa Pháp Vân, quận Bình Thạnh v.v...
Từ đó, chư Tăng truyền thừa theo dòng Lâm Tế Chúc Thánh ngày càng phát triển khắp các quận, huyện thuộc Sài–gòn. Hiện nay, tại thành phố Sài–gòn có trên hàng trăm ngôi tự viện do chư Tăng ni dòng Lâm Tế Chúc Thánh đảm nhận các công tác Phật sự Giáo hội và tông môn.
II. NHỮNG NGÔI TỔ ĐÌNH
1. Tổ đình Tập Phước
Chùa Sắc tứ Tập Phước là một trong những ngôi chùa cổ xưa của miền đất Gia Định. Chùa được thành lập vào giai đoạn chúa Võ Vương–Nguyễn Phúc Khoát trị vì Đàng Trong. Theo lời truyền khẩu, chùa do thiền sư Minh Hải–Pháp Bảo từ Quảng Nam vào thành lập. Tuy nhiên, theo chúng tôi thì chùa được xây dựng bởi đệ tử của tổ Minh Hải–Pháp Bảo là Hòa thượng Thiệt Bảo–Cảm Ứng.
 

Tam quan Tổ đình Tập Phước

* Trang 429 *
device


                                          Tổ đình Tập Phước
Trong giai đoạn Gia Long bôn tẩu vào những năm 1779, có lần bị Tây Sơn truy kích, nhà vua và tùy tùng vào chùa ẩn náu nên thoát nạn. Sau khi lên ngôi, Ngài nhớ tưởng ân xưa nên gia phong Sắc tứ cho chùa Tập Phước vào năm Gia Long nguyên niên, Nhâm Tuất (1802). Từ đó, chùa Tập Phước ngày càng phát triển và trở thành một tòng lâm nguy nga của đất Gia Định thời bấy giờ. Tính đến nay, chùa đã trải qua các đời trú trì như sau:
 
STT Pháp danh, Pháp tự, Pháp hiệu Năm sinh – tịch Năm trú trì
01. Thiệt Bảo–Cảm Ứng ….?–….? ….?–….?
02. Tổ Nhân–Thiên Trường ….?–….? ….?–….?
03. Toàn Tánh–Chánh Đắc 1789–1869 ….?–1869
04. Chương Tâm–Phước Thường 1832–1904 1869–1904
05. Ấn Thập–Huệ Thành ….?–1923 1904–1923
06. Chơn Lý–Hoằng Trí 1894–1966 1923–1966
07. Như Bổn–Hoằng Giáo 1921–1993 1966–1993
08. Thị Trí–Thiện Duyên 1946–2004 1993–2004

* Trang 430 *
device


                                                     Thập bát La Hán
Các đời trú trì trước đều là những bậc Cao tăng thạc đức nên phần lớn các khóa trường Hương, trường Kỳ được tổ chức tại chùa Tập Phước. Chính nơi đây, Hiệp biện Tổng trấn Trịnh Hoài Đức đã gặp lại bạn cũ của mình là Hòa thượng Tổ Tông–Viên Quang và đã đề một bài thơ tặng Hòa thượng.
 

                                           Chánh điện Tổ đình Tập Phước

* Trang 431 *
device

Trải qua các đời trú trì, chùa Tập Phước được trùng tu nhiều đợt vào các năm 1927, 1969, 1985 và 2002. Chùa hiện còn hai bảng gỗ với nội dung “Sắc Tiên Chế” và “Tứ Hoàng Phong” mà gộp nội dung hai bảng này lại thành câu “Sắc Tứ Tiên Hoàng Chế Phong”(73).
Hiện tại, chùa còn lưu câu đối có nội dung như sau:
Gia Lạc Minh Quân Thiệu Thuật Tự Thừa Quang Ức Tải
Long Hưng Mạng Chủ Trị Bình Đức Hóa Hiển Thiên Thu.
Ghép những chữ này theo cách đối chiếu sẽ thành tên hiệu của các vua: Gia Long, Minh Mạng, Thiệu Trị, Tự Đức. Đây là câu đối ca ngợi sự thịnh trị của triều Nguyễn dưới thời 4 vua đầu triều cai trị.
Xưa kia, Sắc tứ Tập Phước tự rộng rãi có tường bao bọc, chùa nằm ẩn trong những cây cổ thụ rất u nhã tĩnh mịch, là nơi lui tới của các bậc Cao tăng và tao nhân mặc khách. Ngày nay, chùa Tập Phước chỉ thu hẹp trong phạm vi nhỏ, chung quanh bị nhà dân lấn chiếm. Chùa không còn nét phong quang ngày xưa nữa. Âu đó cũng là quy luật thịnh suy của tạo hóa xưa nay.
 

                                      Tổ đường Tổ đình Tập Phước
 

(73) Theo cách gộp nội dung hai câu này thì chúng ta có thể đoán định hai tấm biển này do vua Minh Mạng ban cho. Vì cách dùng chữ Tiên Hoàng chỉ có vua Minh Mạng dùng là đúng nhất.
 

* Trang 432 *
device

2. Tổ đình Hưng Long
 
                                        Tổ đình Hưng Long
Tổ đình Hưng Long tọa lạc tại đường Ngô Gia Tự, quận 10, Sài–gòn. Đây là một trong những Tổ đình mang dấu ấn lịch sử trong sự truyền thừa của chư Tăng dòng Lâm Tế Chúc Thánh từ các tỉnh miền Trung vào.
Chùa Hưng Long được các Phật tử trong Hội Di Đà thành lập vào những năm giữa và cuối thế kỷ XIX. Ban đầu, chùa cũng có một vài vị Tăng đến giáo hóa nhưng được một thời gian ngắn rồi lại ra đi. Khoảng những năm1930, Hòa thượng Thích Huệ Chấn từ Quảng Nam vào Sài–gòn hành đạo, Ngài được bổn đạo cung thỉnh làm trú trì chùa Hưng Long. Khởi điểm từ Ngài, dòng Lâm Tế Chúc Thánh được truyền thừa tại đây.

* Trang 433 *
device

Bằng uy tín và nhiệt tâm hoằng pháp của mình, Hòa thượng cùng với chư tôn đức trong môn phái thường xuyên mở các trường Hương, trường Kỳ vào những năm 1935, 1940 để tập chúng tu học và thí giới cho Tăng đồ. Kể từ đó, chư Tăng thuộc dòng Lâm Tế Chúc Thánh ở các tỉnh miền Trung vào Sài–gòn hành đạo đều nhất trí chọn chùa Hưng Long làm Tổ đình tại miền Nam để con cháu trong tông môn quy tụ về dự lễ tưởng niệm ngày mất của Tổ sư Minh Hải–Pháp Bảo, mồng 7 tháng 11 hằng năm. Trong những thập niên 1960–1970 của thế kỷ XX, Tổ đình Hưng Long phát triển rực rỡ. Những ngày kỵ Tổ, các hàng xuất gia và tại gia trong tông môn quy tụ rất đông.
Kể từ thời Hòa thượng Huệ Chấn trú trì, chùa đã trải qua các đời trú trì như sau:
 
STT
Pháp danh, Pháp tự, Pháp hiệu
Năm sinh – tịch
Năm trú trì
01.
Như Điền–Giải Trà–Huệ Chấn
1886–1955
1930?–1955
02.
Như Trạch–Giải Anh–Bảo Đảnh
1911–1965
1955–1965
03.
Như Vinh–Giải Quảng–Pháp Ý
1914–1989
1965–1989
04.
Như Đường–Giải Đăng–Huệ Quý
1921–1990
1989–1990
05.
Như Tín–Giải Tấn–Huệ Phát
 
1990 đến nay
 
Trải qua các đời trú trì, chùa Hưng Long đã được trùng tu nhiều lần. Thời ngài Huệ Chấn trùng tu chùa vào năm Giáp Ngọ (1954). Đến năm 2002, Hòa thượng Thích Như Tín cho trùng tu quy mô đến ngày nay.
3. Tổ đình Đông Hưng
Chùa Đông Hưng được Hòa thượng Như Thanh–Bửu Chí từ tỉnh Phú Yên vào khai sơn trong những năm 1934 tại Thủ Thiêm, Sài–gòn. Đến năm Quý Mão (1963), Hòa thượng bèn giao lại cho tông môn và Hòa thượng Thích Hành Trụ về trú trì. Từ đó, chùa Đông Hưng ngày càng khởi sắc và trở thành một trong những ngôi Tổ đình của dòng thiền Lâm Tế Chúc Thánh tại Sài–gòn.
Hòa thượng Thích Hành Trụ là một trong những bậc Cao tăng hoằng truyền giới luật của Phật giáo Việt Nam cận đại. Từ nơi

* Trang 434 *
device

đây, Hòa thượng đã đào tạo nhiều vị đệ tử tài đức góp phần trong sự nghiệp giáo dục, đào tạo Tăng tài. Đặc biệt, chư vị Ni trưởng, Ni sư thấm nhuần ân đức của Hòa thượng nên ngày một phát triển, đóng vai trò khá quan trọng trong Ni bộ Việt Nam.
 
                               Tổ đình Đông Hưng
 

                              Tổ đường Tổ đình Đông Hưng

* Trang 435 *
device

                                Chánh điện Tổ đình Đông Hưng
Từ khi chùa Đông Hưng thành lập, trải qua các đời trú trì như sau:
 
STT Pháp danh, Pháp tự, Pháp hiệu Năm sinh - tịch Năm trú trì
01. Như Thanh–Giải Tịnh–Bửu Chí 1879–1979 1934–1963
02. Thị An–Hành Trụ–Phước Bình 1904–1984 1963–1984
03. Đồng Điển–Thông Kinh–Điển Kinh   1984–1994
04. Đồng Tín–Thông Nhiệm–Thiện Quý 1943–2007 1994–2007
05. Chúc Đạo–Giác Pháp–Tâm Thông   2007 đến nay

* Trang 436 *
device

4. Tổ đình Quán Thế Âm
Chùa tọa lạc ở số 90 đường Thích Quảng Đức, quận Phú Nhuận, thành phố Hồ Chí Minh. Theo tư liệu của chùa cho biết, chùa do một sĩ quan Pháp cùng nhiều binh lính Pháp–Việt kiến tạo vào năm Canh Thân (1920), từ một sự mầu nhiệm được đức Quán Thế Âm cứu nạn trên biển. Lúc bấy giờ người ta gọi chùa là chùa Bạch Lô hay Mạch Lô.
 


Bảo tháp Tổ đình Quán Thế Âm

Năm 1959, Hòa thượng Quảng Đức đến trú trì chùa này, Ngài đã tổ chức Đại trùng tu ngôi chùa những năm 1960–1961. Đến năm 1963, Ngài đã vị pháp thiêu thân tại Sài–gòn. Hòa thượng Thông Bửu tiếp nối trú trì đến năm 1966, đã tổ chức Đại trùng tu theo kiểu kiến trúc hiện đại bằng vật liệu kiên cố. Thượng tọa đang tiếp tục cho tôn tạo, mở rộng ngôi chùa từ năm 1993 đến nay. Năm 1993, khánh thành tháp “Lửa Từ Bi” cao 28m, năm 1994 an vị Thánh tượng Bồ–tát Quan Thế Âm 11 mặt, bằng đá hồng hoa cương, cao
3.20m, nặng 5 tấn tại động An Lạc Sơn. Chùa đang xây cất lớn ngôi chánh điện.
Chùa Quán Thế Âm là ngôi thứ 31, nơi di tích cuối cùng của Bồ–tát Quảng Đức. Năm 2007 Hòa thượng viên tịch, môn đồ thành lập Ban quản trị do Thượng tọa Pháp Thuận làm Trưởng ban để tiếp tục điều hành Phật sự tại bổn tự.
Từ khi Bồ–tát Quảng Đức trú trì đến nay, chùa truyền thừa được 2 đời:

* Trang 437 *
device

STT
Pháp danh, Pháp tự, Pháp hiệu
Năm sinh – tịch
Năm trú trì
01.
Thị Thủy–Hành Pháp–Quảng Đức
1897–1963
1959–1963
02.
Đồng Phước–Thông Bửu–Viên Khánh
1936–2007
1963–2007
03.
Ban Quản trị Tổ đình
 
2007 đến nay
 

Chánh điện Tổ đình
Quán Thế Âm
Tượng Quán Thế Âm
Thập Nhất Diện
 

                                                  Điện Quán Âm

* Trang 438 *
device

 
Lịch Sử Truyền Thừa Thiền Phái Lâm Tế Chúc Thánh