LOGO VNBET
bệnh hiện tại của nó và mong mỏi được đặt chân một cách vững vàng trên con đường dẫn đến tiến bộ xa hơn, cái tâm ấy sẽ phải bắt đầu trở lại bằng pháp môn Vương chủ Niệm tâm.
CON ĐƯỜNG DẪN ĐẾN SỰ PHÁT TRIỂN TÂM THỨC
Cấp độ thứ hai của sự phát triển rộng rãi hơn, nhưng còn là sự hiểu biết sai lầm về thế giới đối tượng vẫn là một sở hữu vững vàng của tâm thức con người. Bây giờ nó chỉ nhằm vào sự lớn mạnh về bề rộng nghĩa là gia tăng những chi tiết và sự kiện mới, và việc sử dụng chúng vào những mục đích vật chất. Do cứ nhằm gia tăng sự hiểu biết về chi tiết, sự chuyển hóa quá mức với tất cả việc chạy theo những kết quả lợi lạc hay gây hại, đã đi quá xa trong văn minh hiện đại. Những hậu quả sinh vật học của việc phát triển chỉ thiên một phía đã được biết rất rõ: bị thoái hóa và cuối cùng bị diệt giống, như trường hợp của những con thằn lằn khổng lồ thời tiền sử… với những thân thể đồ sộ và những bộ óc tí teo… Nguy hiểm của ngày nay lại là sự phát triển quá mức về hoạt động chuyên một phía trí óc chỉ đơn thuần nhằm vào những mục đích vật chất, phục vụ cho một sự khao khát những dục lạc và một ham muốn quyền lực. Nguy hiểm kèm theo nữa là sự việc nhân loại một ngày kia có thể bị nghiền nát bằng chính những sáng tạo của cái trí óc quá phì nộn của chính nó, những phát minh

* Trang 42 *
device

giết hại thân thể và những “thú vui” giết hại tâm thức của nó. Số phận của văn minh hiện đại rất có thể là một sự lặp lại của sự sụp đổ của cái kỳ công kỷ thuật ấy, tháp Babylon, vẫn lại đúng y như vậy, với những việc xây dựng nó không hiểu nhau mà đánh nhau. Phương thuốc để ngăn ngừa những phát triển nguy hại là Trung đạo của Đức Phật. Đây là người bảo hộ muôn đời mà nếu được nghe theo, sẽ che chở cho nhân loại khỏi nạn chìm thuyền vì chạm vào các tảng đá của những cực đoan về tâm thức, lý trí và xã hội.
Xin nhắc lại: nếu nhân loại vẫn tiếp tục chỉ vận hành trên bình diện của cấp độ thứ hai thôi, thì sự trì trệ, nếu không là tai họa, sẽ cho nó. Chỉ có nhờ vào một sự thăng tiến mới mẻ trong tính sáng sủa của tâm thức, nghĩa là trong phẩm tính của sự chú ý hay chú tâm thì sự vận động tươi tắn và tiến bộ mới mẻ sẽ được sản sinh trở lại trong ý thức hiện đại. Sự thăng tiến này có thể được thành tựu do pháp môn Niệm xứ mà ở đây đang đề cập tới. Con đường, tuy vậy vẫn phải được xây dựng trên nền tảng vững chắc của lòng nhân ái (Khổng Tử), nghĩa là trên đạo đức tính cao thượng cũng như thực tế. Điều này cũng còn được tìm thấy trong Phật pháp.
Chánh niệm hay Satipaṭṭhàna đã được Đức Phật tuyên bố rõ ràng là con đường giải thoát tâm và do đó dẫn đến sự vĩ đại thực sự của con người.

* Trang 43 *
device

một mẫu người mới, “siêu nhân” thực sự, là mơ ước của biết bao nhiêu cái tâm thức cao thượng nhưng lầm lạc, là lý tưởng mong mỏi của bao nhiêu nỗ lục sai đường. Xác chứng cho nhận định của chúng tôi, mẩu đối thoại sau đây, trong các kinh điển Phật giáo bao gồm nơi đây những gì được trao đến cho chúng ta:
Ngài Sariputta, vị đệ tử đứng hàng đầu của Đức Bổn Sư – hỏi Đức Phật: “Người ta nói đến các đại nhân” ( Mahà Purisa). Bạch Ngài, chừng mức nào thì người ta là đại nhân?”. Đức Phật trả lời: “ Này Sariputta! Với tâm được giải thoát, người ta là một đại nhân; không có tâm giải thoát, người ta không phải là một đại nhân. Này Sariputta! Thế nào là tâm được giải thoát? Ở đây, một Tỳ kheo sống mà quán niệm thân, thọ, tâm, pháp, liễu hội và chú tâm. Đối với vị ấy, người đã sống tinh cần, theo cách như vậy, tâm được gỡ ra khỏi các ô nhiễm (lậu hoặc) và được giải thoát. Ta tuyên bố rằng, với cái tâm được giải thoát, người ta là một đại nhân; Ta tuyên bố rằng; không có cái tâm được giải thoát, người ta không phải là một đại nhân”…
          (Samyatta Nikàya 47, II, Tương Ưng Bộ kinh)
Chính Chánh niệm này, với mục đích cao vời như thế và sức mạnh to lớn như thế, sẽ bàn tới trong những trang sau đây:

* Trang 44 *
device

 
Satipaṭṭhàña Trái Tim Của Thiền Định Phật Giáo